Çocukların çevrim içi alışkanlıkları ve dijital riskleri mercek altına alındı
Kaspersky uzmanları, 2026’nın ilk sekiz ayında çocukların dijital ilgi alanlarını ve çevrim içi alışkanlıklarını inceledi. Türkiye ve META bölgesindeki veriler, çocukların en çok kullandığı web kaynakları ve mobil uygulamaları ortaya koyarken, özellikle çok oyunculu oyunlar ve sosyal platformlarda karşılaşabilecekleri risklere dikkat çekiyor.
Kaspersky verilerine göre 2026’nın ilk sekiz ayında Türkiye’de çocukların en çok kullandığı mobil uygulamalar arasında YouTube yüzde 38,4 ile ilk sırada yer aldı. YouTube’u yüzde 16,5 ile Instagram, yüzde 13,2 ile WhatsApp takip etti.
Çok oyunculu oyunlar da bölge genelinde çocukların en çok ziyaret ettiği ilk 10 dijital kaynak arasında yer aldı. Türkiye’de bilgisayarda Steam, VALORANT ve Minecraft öne çıkarken, mobil cihazlarda Brawl Stars, Minecraft ve çok oyunculu modu bulunan Super Bear Adventure en popüler tercihler arasında bulundu. Steam ve Discord da çocukların sık kullandığı dijital kanallar arasında yer aldı.
Kaspersky uzmanları, oyun servisleri de dahil olmak üzere çevrim içi platformlarda çocukların kötü niyetli kişilerle temas kurabileceğine dikkat çekiyor. Çok oyunculu oyunlarda doğrudan iletişim kurulabilmesi, çocukların gerçek hayatta tanımadıkları kişilerle iletişime geçmesine zemin hazırlayabiliyor.
Kötü niyetli kişiler; çocukların güvenini kazanmak, kişisel fotoğraf veya video elde etmek, yüz yüze buluşmaya ikna etmek ya da elde ettikleri içerikleri daha sonra şantaj amacıyla kullanmak için manipülasyon, aldatma ve psikolojik baskıya başvurabiliyor. Çocukları zararlı veya yasa dışı faaliyetlere dahil etmeye yönelik girişimler de bu riskler arasında bulunuyor.
Dijital ortamda çocuk istismarı olarak adlandırılan online grooming tehdidi, oltalama saldırılarıyla birlikte çocukların karşı karşıya kalabileceği önemli riskler arasında gösteriliyor.
Üretken yapay zeka siber zorbalık riskini değiştiriyor
Üretken yapay zekadaki gelişmeler, çocukların çevrim içi güvenliği açısından yeni riskleri de beraberinde getiriyor. Bunların başında, manipüle edilmiş veya tamamen yapay olarak oluşturulmuş görsel ve videoların siber zorbalık amacıyla kullanılması geliyor.
Yapay zeka kaynaklı içeriklerin geleneksel siber zorbalık vakalarına kıyasla henüz daha düşük oranlarda görüldüğü belirtilirken, üretken teknolojilerin gelişmesiyle birlikte dijital itibarın korunması daha önemli hale geliyor. İnternette paylaşılan fotoğraf, video ve diğer kişisel içerikler, kötü niyetli kişiler tarafından deepfake veya sahte materyaller oluşturmak için kullanılabiliyor.
Kaspersky Çocuk Çevrim İçi Güvenliği Lideri Andrey Sidenko, çocukların dijital ortamda korunması için gerçek hayatta geçerli olan temel güvenlik ilkelerinin burada da uygulanması gerektiğini belirtti. Sidenko, kötü niyetli kişilerin çocukların güvenini kazanmak için akranları gibi davranabileceğini veya sosyal medyada açık şekilde paylaşılan kişisel bilgilerden yararlanabileceğini söyledi.
Sidenko, ebeveynlerin çocuklarını tanımadıkları kişilerle iletişim kurmamaları, özel fotoğraflarını veya hassas bilgilerini paylaşmamaları ve çevrim içi sohbetlerini bir sır olarak saklamamaları konusunda teşvik etmeleri gerektiğini ifade etti. Çocukların kendilerini rahatsız veya güvensiz hissettikleri durumlarda güvenilir bir yetişkine başvurabileceklerini bilmelerinin de önemli olduğunu belirtti.
Kaspersky Orta Doğu, Türkiye ve Afrika Tüketici Kanalı Lideri Seifallah Jedidi ise ebeveynlerin ve çocukların dolandırıcılık, oltalama, siber zorbalık ve siber istismarın yanı sıra üretken yapay zekanın ortaya çıkardığı yeni risklerin de farkında olması gerektiğini kaydetti.
Jedidi, herkese açık şekilde paylaşılan içeriklerin sahte görsel ve videolar oluşturmak amacıyla yeniden işlenebileceğini, bunun da çocukların gizliliğini ve dijital saygınlığını etkileyebileceğini belirtti. Çocuklara doğru dijital alışkanlıkların kazandırılması, paylaşım yapmadan önce düşünmelerinin teşvik edilmesi ve ebeveyn denetim araçlarının kullanılması gerektiğini ifade etti.






